De Efteling heeft bekendgemaakt dat het gebied rond het sprookje De Chinese Nachtegaal een nieuwe invulling krijgt. Er wordt afscheid genomen van de huidige uitbeelding in het grote Chinese paleis aan het einde van het Sprookjesbos. Bijna als vanzelfsprekend ontsteken sommige zelfbenoemde Eftelingpuristen in woede en onbegrip: waarom moet de Efteling dit sprookje nu juist verwijderen?
Ja, het in 1999 geopende gebouw is een van de laatste ontwerpen van Ton van de Ven voor de Efteling. Behoort het daarmee automatisch tot Efteling-erfgoed en moet het sprookje dan ook koste wat kost behouden blijven? Uiteraard niet. Vóór 1999 was op de plek waar het Chinese paleis nu staat niets anders te vinden dan siertuin. En laten we vooral niet vergeten dat het sprookje veel eerder al te vinden was in het Sprookjesbos: namelijk op een tak aan de muur waar nu Draak Lichtgeraakt over zijn schatkist waakt. In het in 1952 geopende Sprookjesbos was De Chinese Nachtegaal een van de tien sprookjes die werden uitgebeeld. Het sprookje is dus al een keer weggehaald (of verplaatst, als je de mechanische nachtegaal in het inmiddels weer verdwenen sprookjesmuseum meetelt).
Kul-argument
De technische staat van het gebouw wordt door de Efteling opgevoerd als argument om nu te kiezen voor de sloophamer; maar gezien de eerdere renovaties van Vrouw Holle, Hans en Grietje en Roodkapje, wat eigenlijk geen renovaties waren maar een complete herbouw betrof, lijkt dit een kul-argument te zijn om overspannen fans tevreden te houden. De Efteling had er ook voor kunnen kiezen om de De Chinese Nachtegaal eenzelfde behandeling te geven. Er werd anders beslist.
En dat valt goed te begrijpen. Hoewel het gebouw en het gebiedje eromheen zeker zijn charme heeft is de schaal van het geheel gewoon domweg te groot in vergelijking met andere uitbeeldingen in het Sprookjesbos. Het valt zeker te begrijpen dat de Efteling in deze tijden, waarin uitbreiding van het park erg moeilijk ligt, kijkt naar de mogelijkheden voor inbreiding. De footprint van De Chinese Nachtegaal verkleinen is een voor de hand liggende oplossing. Te meer omdat veel bezoekers bij het verlaten van het Sprookjesbos het sprookje links (of eigenlijk: rechts) laten liggen. De hoge irritatiefactor van de niet al te best uitgevoerde vertelling en het gebrek aan actie in de show zullen daar zeker een rol bij spelen.
Het is zeker jammer dat sommige elementen, en dan met name de Pepper’s Ghost, zullen verdwijnen. Maar de Efteling heeft blijkbaar geleerd van de storm van kritiek die ontstond na de plompe mededeling dat het Spookslot zou gaan verdwijnen: er wordt direct aangekondigd dat er een nieuwe uitvoering van het sprookje in het Sprookjesbos komt te staan.
Harde keuze
De Efteling maakt een harde keuze. Het gebouw en alles eromheen gaat weg. Geen complete herbouw die verdere toevoegingen onmogelijk maakt. Geen typisch Eftelings halfslachtig compromis waarbij delen van de huidige uitbeelding behouden blijven en we nog immer zitten opgescheept met een saaie of irritatie opwekkende vertelling, en de Efteling nog steeds niet de ruimte vrijspeelt die het park blijkbaar nodig heeft. Nee, er wordt weloverwogen gekozen voor verplaatsing van het sprookje naar een kleinere en hopelijk kwalitatief betere uitvoering.
Het lijkt een goed doordachte, bewuste keuze van de Eftelingdirectie te zijn en daarbij wordt niet geschuwd om afscheid te nemen van zaken die – alles in ogenschouw genomen – beter hadden gekund. Prima. Maar waarvoor is die ruimte dan eigenlijk nodig? Wat voor een pronkstuk zal er worden toegevoegd aan het immer uitdijende arsenaal aan sprookjes? Een Sprookjesbibliotheek. Oef. Maar goed, eerst zien… en dan oordelen.
